أصحاب المراكب في ورطة بسبب انخفاض المد: "الشقوق والرائحة المزعجة"

Ramen scheef in de sponning, deuren die klemmen en douchewater dat niet wegloopt: door de droogte liggen veel woonboten al weken scheef op de bodem. Dat brengt kopzorgen voor woonbooteigenaren. En het einde is voorlopig nog niet in zicht.

Peter Broekmeulen, algemeen bestuurslid van de Landelijke Waterwoon Organisatie (LWO), krijgt ieder jaar meldingen van schade door droogvallen. Ditmaal kwamen de meldingen eerder in het jaar en zijn het er meer. "Dit is een probleem dat sinds de laatste tien jaar speelt en waar geen eenduidige oplossing voor is, want elke plek kent eigen uitdagingen."

Rosandepolder Een van de plekken waar de effecten van de droogte goed te zien is, is de Rosandepolder. Op deze plas op de gemeentegrens tussen Arnhem en Renkum drijven normaal gesproken 44 woonboten. Nu drijft nog ongeveer de helft daarvan. De andere helft ligt op de bodem en sommige boten liggen behoorlijk scheef.

Paul van de Veen woont ruim 40 jaar in de Rosandepolder. Hij drijft nog. De afgelopen jaren zag hij het landschap veranderen. "In de beginjaren is onze boot weleens versleept met een zeilschip, omdat het water te hoog stond. Nu hebben we de andere kant van de medaille."

Na jarenlange gesprekken is er in februari op kosten van de gemeente gebaggerd. Daarbij is de bovenste kleilaag van de bodem weggeschept. Daardoor liggen de woonboten aan de Arnhemse zijde nog vrij. De Veen: "Je ziet nu gelijk het nut van baggeren. Wij hebben nog wel wat marge. Het water om ons heen is ongeveer één meter diep."

Riolering Maar dat is dus alleen het geval aan de Arnhemse zijde. Voor Van de Veens buren Marloes en Henk Kraal, officieel woonachtig op Renkumse gemeentegrond, ziet het er minder rooskleurig uit. Zij liggen al maanden scheef op een uitgedroogde rivierbodem. "We hebben scheuren in de muren en in het dak en er komen er steeds meer bij. De ramen zijn uit de sponningen en overal zitten kieren en gaten."

Maar het grootste probleem is de riolering. Normaal gesproken lozen ze hun rioolwater in de plas zelf. Nu komt het water op de bodem terecht. Samen met buren hebben ze noodgedwongen een systeem gemaakt om het afvalwater weg te spoelen. Desondanks houden ze vanwege geuroverlast ramen en deuren aan de rechterzijde van de boot liever dicht.

De meeste particuliere ligplaatsen in Nederland zijn eigendom van het Rijksvastgoedbedrijf. Woonbooteigenaren huren een ligplaats en zijn zelf verantwoordelijk voor het onderhoud daarvan. Daar horen dus ook kostbare maatregelen als baggeren bij.

Marloes en Henk Kraal proberen nu met hun buren aan de Renkumse zijde informatie in te winnen om alsnog te laten baggeren. Die maatregel kost al gauw tienduizenden euro's. Hoewel dit in Arnhem is geregeld en betaald wordt door de gemeente zelf, bevestigt de gemeente Renkum in een schriftelijke reactie dat deze verantwoordelijkheid volgens hen bij de huurders ligt.

Niet op vakantie gaan LWO-bestuurder Broekmeulen schat in dat dit soort situaties in de toekomst vaker zullen voorkomen. "Deze waterstanden zagen we de afgelopen jaren steeds vaker, maar meestal pas in september. Dan is het na een paar dagen regen weer beter. De droogte is nu wel heel vroeg ingetreden en het is extremer dan andere jaren."

En als het water weer stijgt, kunnen er weer andere problemen ontstaan. In het slechtste geval blijft een woonboot op de bodem 'plakken' en stroomt deze vol met water. Soms komen boten met een schok weer vrij. En ook dan kan er schade ontstaan.

Dat bevestigt Gert Schols directeur scheepexpertise bij EOC Scheepsverzekeringen. "Daarom raden wij woonbooteigenaren aan om in periodes van extreme droogte niet op vakantie te gaan of een huisoppas te regelen. Je moet in de gaten houden wat er gebeurt als het water stijgt."

Woonbooteigenaar Van de Veen is het daarmee eens: "Wonen is een werkwoord, zeggen we hier. Je moet actief blijven en niet achterover leunen."

Voordelen De bewoners van de Rosandepolder proberen er het beste van te maken. "Het is ook wel interessant. Je zie…